Film Het diner kraakt harde noot

De film Het diner is de enige Nederlandse productie die dit jaar is genomineerd voor de Parel, de publieksprijs voor de beste boekverfilming 2014. Toen de film in 2013 uitkwam, was de pers niet echt enthousiast. Wat zouden de redenen zijn om de film toch te nomineren voor de Parel?

Concurrentie Het diner moordend

Het zal er vandaag, 7 augustus 2014 om spannen wie de prijs in de wacht sleept. De concurrentie van Het diner is moordend. 12 Years a Slave, De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween, PhilomenaThe Hunger Games: Catching Fire en The Wolf of Wall Street. Films waar je nauwelijks omheen kunt.

Lauw kritiek op je bord

In november 2013 was de film Het diner te zien in de Nederlandse bioscopen. De kritiek was als lauw bier op een zomerse dag al was er hier en daar wel een positieve opmerking over het acteerwerk. Uiteraard rijst altijd weer de vraag bij het kijken naar een boekverfilming: is het boek beter dan de film? Laat één ding duidelijk zijn: vaak wordt bij de begintitels van de film als aangegeven dat deze gebaseerd is op de roman. Gebaseerd wil zeggen dat de regisseur zich de vrijheid mag permitteren het verhaal aan te passen. 

Hapjes uit het verleden

De film Het diner kent een andere structuur dan het boek. In de boekrecensie zagen we hoe de informatie die nodig is om het verhaal te volgen in de roman van Herman Koch gelijkmatig wordt gegeven. In een film is het makkelijker met flashbacks werken dan in een roman, zonder dat het verhaal te verwarrend wordt voor de kijker en regisseur Menno Meyjes maakt hier handig gebruik van door steeds flarden uit het verleden door het heden te tonen.

Psychiatrisch patiënt met normbesef

Verteller Paul wordt in het boek meerdere malen gestimuleerd zijn agressiviteit te uiten om zo op de dingen op te lossen. In de film krijgt hij een ietwat andere taak. Paul (Jacob Derwig) wordt neergezet als een persoon die vaak verkeerd en gewelddadig heeft gehandeld, maar nu alles op een rijtje wil zetten om de juiste keuze te maken. Van een verward persoon die als een soort van pop de dingen aan tafel observeert wordt hij in handen van Meyjes een man met psychische problemen, maar met empathie en schuldgevoelens en normbesef. Het zijn eigenschappen die zijn tafelgenoten in de film duidelijk missen. Dat zorgt ervoor dat zijn vrouw (Thekla Reuten)een bijzonder sterk karakter neerzet en dit verhaal eigenlijk leidt.

Als blikken konden doden

De belangrijkste reden waarom deze boekverfilming het verdient een prijs te winnen is de uitvergroting van de details die in het boek genoemd worden. Het is prachtig om te zien hoe er wordt ingezoomd op de pink van de gerant, waar Paul zich in het boek Het diner zo aan ergert. Het draagt bij aan de absurditeit van de hele situatie. Maar, wat heel erg sterk is, is de aandacht die wordt gevestigd op de blikken van Paul’s vrouw. In de boekrecensie bleek al hoe de blikken zeiden wat met geen woord gezegd kon worden, maar in de film is dat overduidelijk. Het zijn subtiele toevoegingen aan de film die bijdragen aan het verhaal en de mening die je als kijker hebt over de personages.

Het is nog even wachten op de bekendmaking van de Beste Boekverfilming 2014. Mocht deze film niet in de prijzen vallen, dan kan in de toekomst nog altijd die andere boekverfilming van Het diner in een prijs winnen.

Weten waarom de roman Het diner zo smakelijk is? Lees het hier